Zini Gediği Katliamı 88. Yılında Anılıyor

ERZINCAN — 8 Ağustos 2026 — 1938 yılında Erzincan'ın Kılıçkaya (Sürbahan) köyünde yaşanan Zini Gediği katliamının 88. yıldönümü, katledilenlerin torunları, aileleri ve dayanışma duyanlar tarafından bu sabah köyde düzenlenen anma buluşmasıyla yeniden gündeme taşındı.

Olay

8 Ağustos 1938 sabahı, Kılıçkaya köyünde ahırdan dönüştürülmüş bir karakol binasında toplanan doksan yedi kişi, Zini Gediği mevkiinde kurşuna dizilerek öldürüldü. Katliam, 1937-38 Dersim Harekâtı olarak bilinen askerî operasyonların geç dönem episodlarından biridir.

Olay, uzun yıllar boyunca ne resmî kayıtlara geçti ne de tarih anlatılarında yer buldu. Hayatta kalanların bir bölümü Balıkesir ve Keşan'a sürgün edildi; kalan aileler için katliamın hafızası kuşaktan kuşağa fısıltıyla aktarıldı.

2011: Hukuki başvuru

Eylül 2011'de toprak aşınmasıyla yüzeye çıkan kemikler üzerine katledilenlerin torunları Erzincan Cumhuriyet Başsavcılığı'na resmî başvuruda bulunarak toplu mezarın açılması ve naaşlar üzerinde DNA tetkiki yapılmasını talep etti. Başvuru reddedildi. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne (AİHM) başvuru süreci de takip etti.

Hafıza projesi

2011'den bu yana her yıl 8 Ağustos'a yakın bir tarihte köyde bir araya gelen aileler ve dayanışma duyanlar, olayın hafızasını canlı tutmayı sürdürüyor. Gazeteci Erdal Kılıçkaya, kendi ailesi Kılıçkaya köyünden olan bu araştırmacı, katliama ilişkin fotoğraf, video, belge ve tanıklıklardan oluşan geniş bir arşiv derledi.

Bu arşiv 2026 itibarıyla zinigedigi.com adresinde kamuya açıldı. Site; 2008-2018 arası anmalardan fotoğraflar, AİHM yazışmaları, dönem basınından haberler, Süleyman Çetinkaya, Ezgi Aslan ve İlhami Algor'un yazılı tanıklıkları ile 88. yıl anmasına dair güncel bilgileri içeriyor.

Erdal Kılıçkaya'nın olayı bütüncül olarak ele alan kitabı da yakında yayımlanacaktır.