Süleyman Çetinkaya

..38 ZÜLÜM VE SÜRGÜN YILI

Türkiye Cumhuriyeti tarihinin belki de en kara sayfalarından biri 1937 ve 1938 yıllarında Dersim bölgesinde yaşananlardır. O zaman Dersim isyanı olarak tanımlanan olayların nedenleri olarak Dersimlilerin vergi vermedikleri, askerlik yapmadıkları, silah teslim etmedikleri, çapul (hırsızlık) olaylarına karıştıkları ve devlete karşı geldikleri gösterilmektedir. Sonuç olarak Dersimde yaşayan o zamanki binlerce insan çocuk yaşlı kadın erkek ayrımı gözetilmeden, yok edilmiş, kalanlar bölgeden batı illerine sürgüne gönderilmişlerdir.

Bu insanlık dışı zulümde sürbahanda yaşayanlar Kızılbaş/ Alevi /Zaza/ Kürt olmalarının ve sırtını Munzur dağlarına yaslamanın bedelini en ağır şekilde ödemişlerdir.
Köyümüzün hemen hepsi sürgüne gönderilmiş,kimileri sürgün öncesi Zine gediğinde kurşuna dizilmiştir.
Sürgüne gönderilen köyler ve yaylalar yasak bölge ilen edilmiş, giriş çıkışlar özel izne bağlanmıştır.Bu yasaklı dönem 1948 yılına kadar devem etmiştir.
Yasağın kalkmasından sonra sürgüne gönderilenlerin büyük bir çoğunluğu tekrar geri dönmüştür. Geri dönenlere devlet hiçbir maddi ve manevi yardım yapmamıştır. Dönenler yaşamlarını imkânsızlıklar içinde sürdürmeye çalışmışlardır. Doğup büyüdükleri topraklara, komşularına ve akrabalarına tekrar kavuştukları için büyük sevinç ve azimle, sefil ama mutlu bir şekilde yeniden hayata tutunmuşlar.
Sürgüne gönderilen, öldürülen ve Gallo mezrasında kalan ailelerin bir listesini çıkarmaya çalıştım, buradaki amacım yeni nesillere köyümüze 1938 de yaşanan acı olaylarla ilgili bir belge bırakmaktır.

"Gizleyemez yüzlerine işlenmiş sürgünleri, pirlerin ak sakalı
her teli ayrı bir yaradan beslenir,
'38' den beri yürekleri 'şark çıbanı', anlatsalar masal, sussalar ağıt.
gözü lal, dili lal, yüreği lal,
yol anlatır o susar, su anlatır o dinler
bir hüzün anıtıdır dersim sürgünü, yarası gizli, umudu lal."
(Ali Erenler)

Soyadı Adı ve Eşinin Adı Sürüldükleri İl Kaza ve Köy
Ağtaş İbrahim Melek Çanakkale Bayramiç
Altun Hüseyin/Adışah Edirne / Keşan/ İpsala
Altun Veli / İzzet Çanakkale Yenice
Aslan Hail /Gülsüm Urmekrek/Ergan, Gallo Mezrası
Avcı Zeycan Balıkesir /Susurluk Çamlık Köyü
Avcı Haydar/ Kumru Balıkesir /Susurluk Gurafa çamlık Köyü
Avcı Veli / Şerife Balıkesir /Susurluk Gurafa(Çamlık) Köyü
Begendi Temir Süleyman/Melek Gallo Mezrası
Bilir Sadık/ Gülşah Çanakkale/Yenice/ Sofula Köyü
Bilir selviye Çanakkale/Yenice
Billor Ahmet /Raziye Çanakkale /Bayramiç Bıyıklı
Billor İsmail /Hatice Gallo mezrasına taşınmış
Billor Sadık (Gartik) 1938 de Amerika'daymış
Billor Süleyman /Güllüzar Balıkesir /Sındırgı/Gövel
Bulunmaz Yılmaz Veli / Sabire Çanakkale/Yenice /Pazar Köyü
Canbulmuş Alican /Peri Edirne / Keşan
Çankaya Mustafa/Fidan Çankkale /Bayramiç/ Tüller
Çetinkaya Zeycan Balıkesir /Sındırgı
Çetinkaya Murat /Zülfiye Çanakkale / Yenice/Çınarcık
Çetinkaya Sadık /Fidan Çanakkale / Yenice/Çınarcık
Çetinkaya Alişer Çanakkale / Yenice/Çınarcık
Delice Gültaze Burdur/Ağlasan/Bıçak
Delice Şah Hanım Burdur/Ağlasan/Bıçak
Düzgünkaya Gençali / Güle Çanakkale/Bayramiç
Düzgünkaya İsmail/Gülbahar Çanakkale/Bayramiç
Eser Rıza / Zahide Çanakkale / Yenice
Galoğlu Rıza/ Hatice Çanakkale/Yenice/Akçakoyun
Gökdemir Alişan/Gülsüm. Balıkesir/ Susurluk/ Balıklıdere
Gökdemir Hamana Burdur/ Çeltikçi
Gökdemir Zekiye Balıkesir/ Susurluk/ Balıklıdere
Gökdemir Nuri /Suna Balıkesir /Bandırma/muradiye
Gökdemir Selviye Çanakkale/ Balıkesir/susurluk Balıklıdere
İnce Hüseyin /Hatice Edirne /Keşan /Mahmutbey
İnce Musa/ Layla Balıkesir sındırgı
Kalkan Süleyman /Sultan Balıkesir /Edremit/Bayramiç çavuşlu
Karadağ Mahmut/ Gülşah Balıkesir /Sındırgı /Koca konak köyü
Kılıçkaya Rahime Balıkesir /Sındırgı
Kılıçkaya Rane Balıkesir /Susurluk
Kılıçkaya (kalan) Ahmet/Hava Gallo mezrasında kalmış
Kılıçkaya /Hasan Çanakkale / Yenice /kurtlar köyü
Kılıçkaya Alişer Gallo mezrasında kalmış
Kılıçkaya Halil/Hatice Gallo mezrasında kalmış
Kılıçkaya Mehmet Hatice Çanakkale / Yenice/ Hamzabey köyü
KIlıçkaya Nuri/ Zeynep Çanakkale / Yenice /Akçakoyun
Kılıçkaya Seyitali/Gülsüm/Gülşah Gallo mezrasında kalmış
Kılıçkaya Yusuf/Hatun Gallo mezrasında kalmış
Koç Hüseyin /Fadime Edirne / Keşan /Mercan Köyü
Koç İmmuhan /satılmış Edirne / Uzun Köprü /Çal Köyü
Koç Veli / Güllüzar Gallo Mezrası
Köse Seyit Ali / Azime Kırklareli/Babaeski/Kozpınar
Köse Halil/Saray Kırklareli/ Babaeski/Kotranca
Köse Hasan /Sultan Çanakkale / Yenice / Balıkesir /Havran
Köse İsmail/Güllüzar Kırklareli/Babaeski/Minet
Köse Sadık Sultan Kırklareli/Babaeski /Kuştepe
Paça Hüseyin / Menekşe Gallo Mezrası
Paça Nuri /Gülşah Gallo Mezrası
Parıltı Murat Çanakkale / Yenice
Parıltı Sadık / Zeynep Çanakkale / Yenice'
Uygun Cemal/kumru Edirne / Keşan/Seyitler
Uygun Dursun/….. Edirne / Keşan /Seyitler (kendileri taşınmışlar)
Uygun Hasan /Kumru Edirne / Keşan /Seyitler (kendileri taşınmışlar)
Uygun Süleyman/ Hatice Sürgün sırasında ordu tarafından sürgünleri götürmekle görevlendirilmiş Edirne / Keşan Seyitler
Yamalı Ali Abbas / Adile Edirne /Keşan
Zine Gediğinde Yargısız İnfaz Edilen Dedelerimiz.

Avcı Gencali Dedali'nin Babası
Avcı Seyit Ali Dedali'nin Dedesi
Billor Ali                             Alişan Billor'un dedesi
Billor Mehmet Kadir billorun amcasın oğlu
Çetinkaya Ali Çorçil Mustafa'nın Babası
Delice Ahmet Haydar Delice'nin Babası
Delice Hüseyin Haydar Delice'nin Amcası
Delice Kamer Haydar Delice'nin Dedesi
Gökdemir Ali Alişan'ın Gökdemirin Babası
Gökdemir Hüseyin Mahmut Gökdemir'in Kardeşi
Gökdemir Murat Haydar Gökdemir'in Babası
İnce Halil Dönemein Muhtarı
İnce Hasan İnco Hüseyin'in Oğlu
İnce İsmail                       Leyla'nın babası
Kılıçkaya Ali Apo Cavit'in Babası
Kılıçkaya Mehmet Galo Haydar'ın Babası
Koç Ali Murat Koç'un Babası
Yamalı     Ali Haydar      Ali Abbas'ın kardeşi

NOTLAR:
1. Bu yazının hukuki ve teknik sorumluluğu bana aittir.

Hazırlayan: Süleyman Çetinkaya 22.Kasım 2009 Ankara